موسسه جغرافیای - دانشکده جغرافیا پژوهش های جغرافیایی (منتشر نمی‏شود) 1026-6836 35 2 2003 06 22 - الگوی حاکم برفرایند پیوستگی و گسستگی سرزمین در ایران ( از صفویه تا انقلاب اسلامی ) 10779 FA دکتر محمدرضا نیا سید هادی زرقانی Journal Article 1970 01 01 The Process of territorial integrity and disintegrity is an important Subject in political geography , which has been concentrated less on it in study of Iran. A mere historical approach in study of Iranian government and its political and social transformations have been as an obstacle for attention to these concepts. In this Paper along whit the consideration of the history of five dynasties, namely from Safavid to pahlavi, the pattern of the process has been studied. In this pattern there are five constantly stages, including: First stage: beginning of disintegrity, second: intensification of disintegrity, third: beginning of integrity fourth: intensification of integrity, fifth: stabilization of government and territorial integrity. فرایند قبض و بسط سرزمینی یکی از موضوعات مهم در جغرافیای سیاسی است که در بررسی تاریخ ایران کمتر به آن پرداخته شده است . نگرش تاریخی صرف در بررسی حکومت های ایران و تحولات سیاسی – اجتماعی آنها مانع توجه به این امر شده است . در این مقاله ضمن بررسی تاریخ پنج سلسله صفویه – افشاریه – زندیه – قاجاریه و پهلوی – الگوی حاکم بر فرایند پیوستگی و گسستگی سرزمین طی دوره های تاریخی مزبور مورد بررسی قرار گرفته است . نتیجه حاصل از این مطالعه نشان می دهد که در هر دوره تاریخی – فرایند مزبور در برگیرنده پنج مرحله پیوسته به شرح ذیل بوده است : 1_ شروع گسستگی سرزمینی 2 _ تشدید گسستگی 3 _ آغاز پیوستگی 4 _ تقویت بسط و پیوستگی 5 _ تثبیت و یکپارچگی سرزمینی . https://jrg.ut.ac.ir/article_10779_28134531f4efe5b79b667ecb7d7ba02c.pdf